Wednesday, 16 December 2015

නෙළුම් යාය ඉල් මස ත්‍යාගය හා මාර්තු 26 බ්ලොග් සම්මාන උළෙල

බ්ලොග් ලෝකයට හදිසියේ කඩා පැන්නා කියා අපට සිතුන අමුතු ශෛලියක ලියන්නෙක් නෙළුම් යාය ඉල් මස ත්‍යාගය සඳහා තෝරා ගත්තා. බොහෝ විට හාස්‍ය රසය උපදවන ලෙස තමන්ගේ නෑදෑයෙකු ගැන ලියන මේ බ්ලොග්කරුවා පසුව වන්දනා ගමන් ගැන මෙන්ම ගංවතුර ගැනද අමුතුම මානයකින් ලියා තිබුනා. බ්ලොග් ලෝකයේ බොහෝ අය දැන් දැන හඳුනන මේ බ්ලොග් කරු තමා හඳුන්වන්නේ ශ්‍රංග හෙවත් සුරංග යන නමින්. බ්ලොග් අඩවිය තමා "යාං හෑල්ල".

අපි තෝරාගත් ලිපි පෙළ තමා ඔහු ගං වතුරක් ගැන ලියු ලිපි. ඒවා ලියු අවංකත්වය මෙන්ම ලියු ශෛලියද බොහෝ අයගේ පැසසුමට ලක්වුණා. සුරංගට තවත් රසවත් ලිපි ලිවීමට සුභ පැතුම්.

 මාර්තු 26 බ්ලොග් සම්මාන උළෙල

ලබන අවුරුද්දේ බ්ලොග් සම්මාන උළෙල බොහෝ විට මාර්තු 26 වන සෙනසුරාදා මේ අවුරුද්දේ පැවැත්වූ ශාලාවේම නව මාධ්‍ය නියෝජ්‍ය ඇමති කරුණාරත්න පරණවිතාන මහතා ගේ ප්‍රධානත්වයෙන් පවත්වන්නට තීරණය කර තිබෙනවා. අපට ගිය වාරයේ ජන මාධ්‍ය අමාත්‍යංශයේ ශාලාව ලබා දුන්නේද ඔහුයි. (වෙනත් ශාලාවක් ලබා දෙන්න පුලුවන්නම් කියන්න ). කල්‍යාණ මිත්‍ර ඇතුළු බ්ලොග් කරුවන් කිහිප දෙනෙකු මෙය සංවිධානය කිරීමට සහය දැක්වීමට කැමැත්ත පළ කලා.

එදාට උත්සවය මෙහෙයවීම හා කවර අංගයන් ඇතුලත් කල යුතුද යන්න සඳහා යෝජනා එවන්න.

එසේම වඩා වැදගත් ලෙස අප දෙන බ්ලොග් සම්මාන සඳහා ඔබගේ යෝජනාද එවන්න. අපි ඒ එන හැම යෝජනාවක්ම සළකා බැලීමට පොරොන්දු වෙනවා. බ්ලොග් කරුවන්ට, බ්ලොග් නොලීවත් කොමෙන්ට් දමන අයටද මේ සඳහා සහභාගී විය හැකියි. වසරේ හොඳම බ්ලොග් කරු 1, 2, 3 මෙන්ම නෙළුම් යාය අඩවියේ එක් එක් අංශ සඳහාද එක ත්‍යාගය වශයෙන් පිරි නමනවා.

"මේ සඳහාතෝරා ගනු ලබන බ්ලොග් ලිපි ආදිය වර්ගීකරණ එකොළහකට  අයත් වනවා. ඒ නම් දේශපාලන, කවි/නිසඳැස් , කාලීන සංවාද, කෙටි කථා , ඡායාරූප, තාක්ෂණ, විද්‍යා, හයිකු, සංචාරක, සංගීතය හා  ඉතිහාස   යනුවෙන්. මෙයින් දේශපාලන, කවි/නිසඳැස් , කාලීන සංවාද, කෙටි කථා, සංචාරක යන අංග වලට එක, දෙක, සහ  තුන ස්ථාන තෝරා ත්‍යාගයන් දීමටත් අදහසක් තිබෙනවා."

 ත්‍යාගය ට ඇතුලත් වන්නේ මුදල් හෝ පොත්, නෙලුම් යාය සම්මානය හා සහතිකයක්.

යෝජනා එවිය යුත්තේ: editor@nelumyaya.com ලිපිනයට.


ප.ලි. කොළඹ ගමයා ගේ අඩවිය මගේ පෞද්ගලික බ්ලොග් අඩවියයි. මා මේ විස්තරය මෙහි දමන්නේ දැනට නෙළුම් යාය සංස්කරණය කරන නිසා. ලබන අවුරුද්දේ නෙළුම් යාය තුලම සියලු විස්තර ඇතුලත් කරන්නටයි බලා පොරොත්තුව. දෙසැම්බර් මාසයේ මම නිවාඩු යන නිසා මේ මාසයේ බ්ලොගය තේරීම කල්‍යාණ මිත්‍ර කරනු ඇති.

Sunday, 13 December 2015

ඔබට හැකි නම් - මයකෝව්ස්කි

මට විජිත ගුණරත්නයන් හමුවූයේ පසුගියදා පැවති අගෝරා සංස්කෘතික සංදර්ශනය අවස්ථාවේය. ඔහුගේ "යුද පිටියේ සවාරිය" නරඹා ඒ ගැන බ්ලොග් ලිපියක් ද ලියුවේ ඉන්පසුවය. අප අතර පැවති සාකච්චාවේදී මට රුසියානු භාෂාවෙන් කතා කරන්නට හැකි බව දැනගත් විජිත මට යෝජනාවක් කළේය. ඒ තවමත් පරිවර්තනය වී නොමැති ව්ලැඩිමීර් මයකොව්ස්කි කවියාගේ කවි කීපයක් පරිවර්තනය කරන ලෙසය. පසුගිය දිනවල චින්ගීස් අයිත්මාතව් ඇකඩමියේ ත්‍යාගය සඳහා ලන්ඩනයට පැමිණ සිටි චුලානන්ද සමරනායකයන් මට කිවේ රන්ජිත් සේනසිංහ සහ ඔහු විසින් මයකොව්ස්කිගේ ළමයින් සඳහා ලියු කවි රුසියානු බසින් සිංහලට පරිවර්තනය කර තිබෙන බවයි. මට විජිත කිවේ ඉංග්‍රීසියෙන් සිංහලට නොව කෙලින්ම රුසියානු භාෂාවෙන් සිංහලට පරිවර්තනය කරන්නටය. මෙය එතරම් ලෙහෙසි කටයුත්තක් නොවන්නේ මා රුසියන් භාෂාව ඉගෙන අවුරුදු 25 ක් පමණ ගතව ඇති නිසයි. රුසියානු මිතුරන් කීපදෙනෙකු සිටියද ඔවුන් සමග වුවද වැඩිය කතා නොකරන නිසා සැක සහිතව වුවද මම කවි පෙළක් පරිවර්තනය කලෙමි.

ව්ලදිමීර් මයකොව්ස්කි අපේ වකවානුවේ අය මිස අපෙන් පසුව ආ පරම්පරාව වැඩිපුර නොදන්නා බව සිතමි. 1893 ජූලි 19 රුසියානු අධිරාජ්‍යය පැවති කාලයේ උපන් මයකොව්ස්කි "රුසියානු අනාගතවාදී" ව්‍යාපාරයේ මුලිකයෙකි. ඔහු කවි ලිවිම පමණක් නොව නාට්‍ය තිරකතා ලිවිම, චිත්‍රපට වල රඟපෑම මෙන්ම "වාමාංශික පෙරමුණේ කලාව" නම් සඟරාවේ කතුවරයා ලෙසද කටයුතු කළේය. ඔහු බොල්ෂෙවික් පක්ෂයට හා ලෙනින් ට සහය දැක්වූවෙකි. මොහුගේ මුල් කාලයේ රචනා වල මෙය දක්නට ලැබේ.

ලෙනින් 1924 දී මිය ගිය පසු බලයට පැමිණි ස්ටාලින් යටතේ සංකෘතික වාරණයක් ක්‍රියාත්මක විය. මේ වාරණය යටතේ "සමාජවාදී යථාර්ථවාදය" නමැති රාජ්‍යයේ මතවාදය අනුගමනය කිරීමට නිර්මාණ කරුවන්ට බල කරන ලදී. මෙයට දැඩි සේ විරුද්ධ වුන මයකොව්ස්කි සමග සෝවියට් රාජ්‍ය යන්තරයට තිබුනේ සංකීර්ණ හා හැල හැප්පීම් සහිත සම්බන්ධයකි. ඔහු 1926 දී "බදු අයකරන්නා සමග කවි ගැන සංවාදය" නම් කවි පෙලින්, "මකුණා ", "නාන තොටුපල" වැනි නාට්‍ය තුලින් සෝවියට් වාරණය හා ඊනියා සමාජවාදී යථාර්තවාදය යටතේ බිහිවුණ බොල් සාහිත්‍යය උපහාසයට ලක් කරන ලදී. මේ නිදහස් ලියවිල්ලට සෝවියට් බලාධිකාරය හා සාහිත්‍ය මණ්ඩලයේ අරක් ගෙන සිටි නිලධාරිවාදය දැඩි සේ විරුද්ධ වුහ. ලෙනින් සමග එකට විප්ලවය කල සගයන් එකින් එකා ස්ටාලින් විසින් විනාශ කරන අතරේ 1930 දී මයකොව්ස්කි සිය දිවි නසා ගති.

ඔහුගේ මරණයෙන් පසු නියම ස්ටාලින්වාදී ක්‍රමයට අනුව යමින් ස්ටාලින් විසින් මයකෝව්ස්කි සෝවියට් දේශයේ හොඳම කවියා ලෙස නම් කරන ලදී. ඔහුගේ නමින් මයකොව්ස්කයා නම් උමං දුම්රිය පළක් ද මොස්කව්හි තිබේ.
මයකොව්ස්කයා

පහත සඳහන් කවි පෙළ පරිවර්තනය කල පසු එය විජිතට යැව්වෙමි. මුල් පිටපත වචනයෙන් වචනයට කල පරිවර්තනයකි. ඉන්පසු අප දෙදෙනා සාකච්චා කලේ මයකොව්ස්කි සැබවින්ම කියන්නට තැත් කලේ කුමක් ද යන්නයි. මෙහිදී විජිත කිවේ බර්ට්‍රෝල්ඩ් බ්‍රෙෂ්ට් තම නාට්‍යකරණයේදී, මයකොව්ස්කිගේ දයලේක්තික ක්‍රමයේ ලියවිල්ල අනුගමනය කල බවයි. මේ ක්‍රමය හැඳින් වෙන්නේ එපික් තියෙටර් නැත්නම් එපික් නාට්‍ය යනුවෙනි. බ්‍රෙෂ්ට් මෙහිදී භාවිතා කල උපක්‍රම වලින් ප්‍රේක්ෂකයාට මතක් කර දුන්නේ නාට්‍යයක් යනු යථාර්ථයේ නියෝජනයක් මිස යථාර්තය නොවන බවයි. බ්‍රෙෂ්ට් පසුව එපික් නාට්‍ය යන නම වෙනුවට දයලෙක්තික නාට්‍ය යන නම භාවිතා කළේය. දැන් පහත කවිය අප දෙදෙනාම මයකොව්ස්කිගේ අදහස සාකච්චා කර එය පිළිඹිබු කිරීමට ලියුවකි. එනම් කවි පෙළ අප තේරුම් ගත් ආකාරය ඔබට දැක්වේ.

 මේ කවි පෙලේ ජෙලි පිගාන යනුවෙන් සඳහන් වෙන්නේ ආහාර වර්ගයකි. රුසියාවේ මෙන්ම ජර්මනියේද ජනප්‍රිය මෙම ආහාරයේ ඇත්තේ මාළු පෙති, මස් හෝ බිත්තර ජෙලි කර සෑදු කෑමකි. මේසය හෝ පිගාන සෙලවූ විට ජෙලි කෑම එකද ඒ අනුව සෙලවෙයි. මෙතැනදී තේරුම් ගැනීම පහසුවෙන්න මේකත් ලියන්න ඕනේ. කවියා ලියල තිබ්බේ ටින් කරපු මාළුවෙකු ගේ කොර පොතු ගැන අපි ටින් කටහ්ව හැලුවා.

ඉතා කෙටි කවි පේලි කිහිපයකින් මයකොව්ස්කි පළ කරන අදහස කුමක්ද?

ඔබට හැකි නම්

සතියේ කාල සටහන මත
හැලුවා තීන්ත කුඩුව මම

සසල වුනු පිඟානේ ජෙලි වලින් පල වුනේ
මුහුදු රළ පරදන සිනහවයි

මාළුවෙකුගේ කොරපොත්තෙන්
ගත හැකි නම් නැවුම් දෙතොලක පහස

ඔබට හැකිවෙයි වයන්නට
ප්‍රේමාලාපයක්  යකඩ පයිප්පයකින්


-ව්ලැඩිමීර් මයකොව්ස්කි පරිවර්තනය - අජිත් ධර්මකීර්ති /විජිත ගුණරත්න

А вы могли бы?

 Я сразу смазал карту будня,
плеснувши краску из стакана;
я показал на блюде студня
косые скулы океана.
На чешуе жестяной рыбы
прочел я зовы новых губ.
А вы
ноктюрн сыграть
могли бы
на флейте водосточных труб?

1913

Friday, 11 December 2015

හෙට එලි දකින බස්සිගේ බසු කවි හා එලි දැක්වූ නෙළුම් යායේ ප්‍රථම ප්‍රකාශනය


ඉතා කෙටි කලබල සිහින 

 අපි දුන්න බස්සිට සම්මානයක් 2014 දී නෙළුම් යායෙන්. ඒ බස්සිගේ "මොඩෙලින් කිරිල්ලී" කියන කවි පෙලට. ඒ දවස් වලම හිතුන මේ නම් හීන දකින කවි කාරියක්, කතා සාගරයක්, පොත් ලියන්නියක් (කවද හරි) කියල. කියවල තෝර ගත්තට පස්සෙත් බස්සිගේ බ්ලොගේට මමත් වහ වැටුන. මේ මොංගල් පික්සු බස්සි ලියන ඒවා නොකියවා පුලුවන්ද? අර ඉවාන් පව්ලුෂ බට කොස්සි කියල ආදරයෙන් අමතන පික්සු බස්සිට ආදරය නොකර පුලුවන්ද? (දැන් බස්සා වලියට එයිද දන්නේ නැහැ)

 ඉතින් බස්සිගේ ලියපු ඒවා එකතු කරලා බ්ලොග් නොකියවන අයටත් දෙන්න ඇත්නම් කියල කීප වාරයක් හිතුන. නමුත් හොඳ හිතින් අරඹන හැම වැඩක් ම වගේ නෙළුම් යායටත් ගල් මුල් එක්ක වෙනත් ප්‍රශ්න වලටත් මුහුණ දෙන්න සිද්ධ වුනා. ඉතින් අර හිතන් හිටපු වැඩ බොහොමයක් තවම කෙරුනේ නැහැ. ඒ අතරේ තමා මේ සුභ ආරංචිය ආවේ. ඒ මේ පුංචි බස්සියා දුක් මහන්සි වෙලා වැඩක් කරලා. බසු පොතක් ගහලා. එලි දක්වන්නේ හෙට. බස්සිගේ පොත දොරට වැඩුමක් දෙසැම්බර් දොළොස්වැනි සෙනසුරාදා, පස්වරු 3.00 සිට 5.00 දක්වා කොළඹ මහවැලි කේන්ද්‍ර ශ්‍රවණාගාරයේ පැවැත්වෙනවා. මමත් ලංකාවේ හිටියා නම් යනවා. පුලුවන් නම් යන්න.


බස්සි කියන අදර නාමයෙන් තමන්ව හඳුන්වා ගන්නේ බස්සිගේ නවාතැන බ්ලොගය ලියන යශෝධා සම්මානි ප්‍රේමරත්න.

නෙලුම් යායේ ප්‍රථම ප්‍රකාශනය


මේකට වැඩි ප්‍රසිද්ධියක් දෙන්න හිතුවේ නැහැ. නමුත් නෙළුම් යාය සහෘද සංසදය විසින් මේ වසරේ ඇසළ මස එළි දක්වන්නට නියමිතව තිබූ ප්‍රේමකීර්ති ද අල්විස් මහතා විසින් ලියන ලදුව, මෙතෙක් පල නොවුණු  නිසඳැස් සහ කවි "නොසැලෙන් ඉන්ද්‍ර ඛීලය සේ සහ තවත් කවි" මැයින් උඳුවප් මස දහවැනි දින මහරගම යොවුන් රඟහලේදී සමාජගත කලා.  

නොවැළක්විය හේතුන් කිහිපයක් නිසා උඳුවප් මස දක්වා පමා වුනු නෙළුම් යාය සහ ශ්‍රී ලංකා බ්ලොග් සංසදය විසින් ඉදිරිපත් කරන ප්‍රථම ප්‍රකාශනය ද මෙයයි.

එදාම ශ්‍රී ලංකා ටෙලිකොම් අනුග්‍රහයෙන් ඔහුගේ "හද ගී පොතෙන්" නමැති ග්‍රන්ථයද එළි දැක්වුණා. එසේම ඔහු නමින් නව වෙබ් අඩවියක් ද ජනගත කෙරුණා.

ප.ලි:

 ප්‍රේමකීර්ති  ද අල්විස් 1947 ජුනි 3 වන දින  උපත ලද අතර මරදාන මහා විද්‍යාලයේ හා කොළඹ ආනන්ද විදුහලේ ඉගෙනීම ලැබුවෙකි.

1967 වසරේ එවකට රේඩියෝ සිලෝන් හි නිදහස් නිවේදකයකු වශයෙන් කටයුතු කිරීමට අවස්ථාවක් ලද ඔහුට එම ආයතනයේම ස්ථිර නිවේදකයකු වශයෙන් 1971 වසරේ ජුනි මස පත්වීම ලැබුණි. ඉන් පසු ශ්‍රී ලංකා ගුවන් විදුලි සංස්ථාවේත් රුපවාහිනී  සංස්ථාවේත් නිවේදකයෙකු මෙන්ම ජනප්‍රිය වැඩ සටහන් නිෂ්පාදකයෙකු  ලෙස කටයුතු කල ඔහු ඉතා ජනප්‍රිය වුයේ ගීත රචකයෙකු වශයෙනි.

1989 අවුරුද්දේ ජුලි 31ද හතලිස් දෙවැනි වියේ දී කිසියම් කණ්ඩායමක් අතින් ඔහු ඝාතනයට ලක් විය.