ලෙනින් අද ජිවත්ව සිටියා නම්

මම 1916 වසරට ආපසු ගොස් ලෙනින්ගේ කෘතියේ කී කරුණු නැවත සොයා බැලීමට සිතුවෙමි. ව්ලැඩිමීර් ඉලිච් ලෙනින් සිය 1916 දී ලියන ලද "අධිරාජ්‍යවාදය: ධනවාදයේ ඉහළම අවධිය" (Imperialism, the Highest Stage of Capitalism) යන කෘතියෙන් තර්ක කරන්නේ, අධිරාජ්‍යවාදය යනු නායකයින් විසින් තෝරා ගන්නා ලද හුදු "ප්‍රතිපත්තියක්" පමණක් නොව, එය ධනවාදයේ අත්‍යවශ්‍ය ආර්ථික අවධියක් බවයි.

ලෙනින්ගේ ඇසින් වර්තමාන ලෝකය විශ්ලේෂණය කිරීමට නම්, අධිරාජ්‍යවාදී බලවතෙකු නිර්වචනය කිරීම සඳහා ඔහු භාවිතා කළ ප්‍රධාන තත්ව පහ අප ප්‍රථමයෙන් විමසිය යුතුය.

1. ලෙනින්ගේ අධිරාජ්‍යවාදයේ තත්ව පහ 

ලෙනින්ට අනුව, රටක ආර්ථිකය මෙම තත්ත්වයන් පහට ළඟා වූ විට එම රට "අධිරාජ්‍යවාදී" බවට පත්වේ:

ඒකාධිකාරය (Monopoly): කුඩා ව්‍යාපාර දැවැන්ත සමාගම් (ඒකාධිකාරයන්) විසින් ගිල ගැනීම.

මූල්‍ය ප්‍රාග්ධනය (Finance Capital): බැංකු සහ කර්මාන්ත ඒකාබද්ධ වීම. "මූල්‍ය කතිපයාධිකාරියක්" (වෝල් ස්ට්‍රීට් වැනි) රට පාලනය කිරීම.

ප්‍රාග්ධනය අපනයනය කිරීම (Export of Capital): අනෙකුත් රටවල් පාලනය කිරීම සඳහා භාණ්ඩ (මෝටර් රථ, සෙල්ලම් බඩු) විකිණීම වෙනුවට "මුදල්" (ණය, ආයෝජන) අපනයනය කිරීම ආරම්භ කිරීම.

ගෝලීය කාටෙල් (Global Cartels): ජාත්‍යන්තර ඒකාධිකාරයන් (විශාල ටෙක් කම්පැනි ,  තෙල් කම්පැනි ආදිය ) ගෝලීය වෙළඳපොළ තමන් අතර බෙදා ගැනීම.

භූමිය බෙදා ගැනීම (Territorial Division): මහා බලවතුන් ලෝකය "කැබලිවලට බෙදා" අවසන් කිරීම; එතැන් සිට ඔවුන්ට එය "නැවත බෙදිය" හැක්කේ යුද්ධය හරහා පමණි.

2. 2026 වසරේදී ලෙනින් විසින් සිදු කළ හැකියයි මා සිතන  වත්මන් ගෝලීය සිදුවීම් පිළිබඳ විශ්ලේෂණය

ඩොනල්ඩ් ට්‍රම්ප් සහ වෙනිසියුලාව

අරමුණ: ලොව විශාලතම තෙල් සංචිත පාලනය කිරීම සහ ඇමරිකාවේ "පසුපස මිදුලෙන්" අනෙකුත් බලවතුන් (චීනය/රුසියාව) ඉවත් කිරීම.

ලෙනින්වාදී දැක්ම: ලෙනින් මෙය දකිනු ඇත්තේ  "නැවත බෙදාගැනීමේ" සම්භාව්‍ය අවස්ථාවක් ලෙසයි. ඇමරිකාව පහර දෙන්නේ හුදෙක් ඒකාධිපතියෙකුට පමණක් නොවේ; එය තම ඒකාධිකාරයන් සඳහා "අමුද්‍රව්‍ය පදනම්" සුරක්ෂිත කර ගැනීමට උත්සාහ කරයි. මූල්‍ය කතිපයාධිකාරිය සිය සුවිශේෂී "බලපෑම් කලාපය" ප්‍රතිවාදීන්ගෙන් ආරක්ෂා කර ගැනීම සඳහා හමුදාව භාවිතා කරන ආකාරය ඔහු මෙහිදී පෙන්වා දෙනු ඇත.

රුසියාව සහ යුක්රේනය

අරමුණ: භූමිය ව්‍යාප්ත කිරීම සහ නේටෝ (NATO) සංවිධානයට එරෙහිව "අතරමැදි කලාපයක්" පවත්වාගෙන යාම.

ලෙනින්වාදී දැක්ම: මෙය තරමක් සංකීර්ණ ය. රුසියාව "දුර්වල" ධනවාදී බලවතෙකු බව සමහරු තර්ක කළද, ලෙනින් බොහෝ විට අවධානය යොමු කරනු ඇත්තේ "මහා රුසියානු ස්වෝත්තමවාදය" සහ බලහත්කාරයෙන් භූමිය නැවත බෙදා ගැනීමේ උත්සාහය කෙරෙහි ය. ඔහු මෙම යුද්ධය දකින්නේ අධිරාජ්‍යවාදී කඳවුරු දෙකක් අතර ගැටුමක් ලෙසයි: එනම් තම "අසල්වැසි කලාපය" රඳවා ගැනීමට උත්සාහ කරන රුසියානු ප්‍රාග්ධනය සහ යුක්රේනයට සිය වෙළඳපොළ ව්‍යාප්ත කිරීමට උත්සාහ කරන බටහිර මූල්‍ය ප්‍රාග්ධනය (නේටෝ/යුරෝපා සංගමය) ට එරෙහි සටනක් ලෙසයි . 

චීනයේ ව්‍යාප්තවාදය

අරමුණ: "එක බෙල්ට් එකක් - එක මාවතක්" වැඩසටහන, යටිතල පහසුකම් ණය සහ දකුණු චීන මුහුදේ හිමිකම් පෑම.

ලෙනින්වාදී දැක්ම: ලෙනින්ගේ "ප්‍රාග්ධනය අපනයනය" පිළිබඳ පැහැදිලිම නූතන උදාහරණය චීනයයි. යටිතල පහසුකම් සඳහා සංවර්ධනය වෙමින් පවතින රටවලට බිලියන ගණනින් ණය දීමෙන් චීනය "ණය මත යැපීමක්" ඇති කරයි. ලෙනින් මෙය හඳුන්වනු ඇත්තේ "ණය-අධිරාජ්‍යවාදය" ලෙසයි.

ඉන්දියානු ව්‍යාප්තවාදය

අරමුණ: දකුණු ආසියාවේ කලාපීය ආධිපත්‍යය සහ චීනය සමඟ තරඟ කිරීම.

ලෙනින්වාදී දැක්ම: ලෙනින් බොහෝ විට ඉන්දියාව "උප-අධිරාජ්‍යවාදී" (sub-imperialist) බලවතෙකු හෝ "නැගී එන ඒකාධිකාරී බලවතෙකු" ලෙස වර්ගීකරණය කරනු ඇත. අදානි හෝ රිලයන්ස් වැනි ඉන්දියානු ඒකාධිකාරයන් තම ප්‍රාග්ධනය අපනයනය කිරීමට සහ සම්පත් සුරක්ෂිත කර ගැනීමට අසල්වැසි රටවල "බලපෑම් කලාප" සොයමින් සිටී.

3. එදා සහ අද

ලෙනින්ගේ 1916 විශ්ලේෂණය අදටත් අදාළ වුවද, ප්‍රධාන කරුණු දෙකක් සැලකිය යුතු ලෙස වෙනස් වී ඇත:

නොපෙනෙන දේශ සීමා: 1916 දී අධිරාජ්‍යවාදය යනු කොඩියක් සිටුවා රටක් අල්ලා ගැනීමයි (යටත් විජිතවාදය). අද එය බොහෝ විට නව යටත් විජිතවාදයයි (Neocolonialism) - රටක් නමට "ස්වාධීන" වුවද, එහි ආර්ථිකය විදේශීය බැංකු සහ සමාගම් සතු වේ.

බහුධ්‍රැවීයතාව: ලෙනින්ගේ කාලයේ බ්‍රිතාන්‍යය අවිවාදිත අදිරදවාදි රජු විය. අද අප දකින්නේ ඇමරිකාව, චීනය සහ රුසියාව දැනටමත් සම්පූර්ණයෙන්ම අත්පත් කරගෙන ඇති ලෝකයක් නැවත බෙදා ගැනීමට තරඟ කරන "අධිරාජ්‍යවාදයන්ගේ ගැටුමකි".

ලෝකය බෙදා අවසන් බැවින්, මෙම බලවතුන් එකිනෙකාගෙන් කොටස් උදුරා ගැනීමට අනිවාර්යයෙන්ම යුද්ධයට එළඹෙනු ඇතැයි ලෙනින් විශ්වාස කළේය. ඔහු අධිරාජ්‍යවාදය දුටුවේ "සමාජ විප්ලවයේ පූර්ව සන්ධ්‍යාව" ලෙසයි.

නමුත් නැවතත් බැලූ විට, ලෙනින්ගේ නිර්මාණයක් වූ සෝවියට් සංගමය පවා හුදෙක් ගෝලීය බලවතෙකු ලෙස පමණක් නොව, නැගෙනහිර යුරෝපය පාලනය කළ "සමාජවාදී අධිරාජ්‍යවාදී" රටක් ලෙසද හඳුන්වනු ලැබීය. තවද ඔහු පැවසූ 'සමාජ විප්ලවය' ඉක්මනින් සිදු නොවීය.

4. "සමාජ-අධිරාජ්‍යවාදය" (Social-Imperialism) පිළිබඳ සංකල්පය

"වචනයෙන් සමාජවාදී, ක්‍රියාවෙන් අධිරාජ්‍යවාදී" ලෙස අර්ථ දැක්වෙන "සමාජ-අධිරාජ්‍යවාදය" යන යෙදුම 1960 දශකයේ චීන-සෝවියට් ගැටුම අතරතුර මාඕ සේතුං විසින් ප්‍රචලිත කරන ලදී. 

මෙය වඩා පැහැදිලි කළහොත් : 

බලපෑම් කලාපයක් ලෙස නැගෙනහිර කලාපය: වෝර්සෝ ගිවිසුම හරහා සෝවියට් සංගමය නැගෙනහිර යුරෝපය සංවෘත වෙළඳපොළක් ලෙස සැලකීය.

හමුදා මැදිහත්වීම්: හංගේරියාව (1956) හෝ චෙකොස්ලොවැකියාව (1968) සෝවියට් ග්‍රහණයෙන් මිදීමට උත්සාහ කළ විට, තම "භූමි බෙදීම" රැක ගැනීමට සෝවියට් සංගමය හමුදා බලය භාවිතා කළේය.

එසේ නම්  "සමාජ විප්ලවය" සිදු නොවූයේ ඇයි?

හේතුව 1. "කම්කරු රදළ පැලැන්තිය" (Labor Aristocracy): අධිරාජ්‍යවාදී රටවල් තමන් සූරාකන රටවලින් ලබන අතිරික්ත ලාභය භාවිතා කර තම රටේ කම්කරු පන්තියට ඉහළ වැටුප් සහ පහසුකම් ලබා දී ඔවුන් "නිහඬ" කරන බව ලෙනින් පැවසීය. 

හේතුව 2 . මූල්‍ය පද්ධතියේ නම්‍යශීලී බව: IMF සහ ලෝක බැංකුව වැනි ආයතන හරහා ධනවාදය බිඳ වැටීම වළක්වා ගැනීමට ඔවුන් සමත් විය. 

හේතුව 3 . "අවිධිමත්" අධිරාජ්‍යය: අද අධිරාජ්‍යයන්ට රටක් පාලනය කිරීමට එය ආක්‍රමණය කිරීමට අවශ්‍ය නැත. ඔවුන් ණය උගුල් (Debt traps) භාවිතා කරයි. පෙනෙන සතුරෙකු (සොල්දාදුවන්) නොමැති නිසා සාම්ප්‍රදායික නිදහස් සටනක් සංවිධානය කිරීම දුෂ්කර වී ඇත.

 ලෙනින් අධිරාජ්‍යවාදය දුටුවේ අවසානයක් ලෙසයි. කෙසේ වෙතත්, ඉතිහාසය පෙන්වා දෙන්නේ එය "චක්‍රයක්" විය හැකි බවයි. එක් බලවතෙකු දුර්වල වන විට ලෝකය සමාජවාදය දෙසට ගමන් කරනවා වෙනුවට, නව අධිරාජ්‍යවාදීන් (චීනය හෝ ඉන්දියාව වැනි) ලෝකය නැවත බෙදා ගැනීමට ඉදිරිපත් වේ.

අප අද අත් දකින්නේ මෙම යථාර්ථයයි. මේ නිසා  ලෙනින්ට අනුව චීනයට හෝ  රුසියාවට  නිකලස් මදුරෝ  බේරා ගැනීමට සටන් කිරීමේ අවශ්‍යතාවයක් නැත .

සබැඳී ලිපිය - කියුබන් සහ ටෙනරිෆ් කතාවක් 

කොළඹ ගමයා - 05/01/2025  

ලෙනින් ගේ පොත මෙතනින් කියවිය හැකිය :  here: Imperialism, the Highest Stage of Capitalism

කියුබන් සහ ටෙනරිෆ් කතාවක්

දෙසැම්බර් මුල සතියේ අපි ටෙනරිෆ් ගියේ කලින් බුක් කරල තිබ්බ නිවාඩුවකට. කැන්සල් කරන්න විධිහක් තිබ්බේ නැහැ . වසර විසිපහක  වෙඩින් ඇනිවසරි සැමරීමට සහ සෝවියට් දේශයේදී එකට ඉගෙනගත් කියුබන් යහළුවෙකු වන   ඔස්වල්දෝ ඔලිවා හම්බ වෙන්නයි තමා ගියේ. ටෙනරිෆ් ගමනේ තවත් තොරතුරු වගයක් පසුව ලියන්න හිතන් ඉන්නවා .    

 ඔස්වල්දෝ ඔලිවා සහ මම මොස්කව් වල විදුලි සහ බලශක්ති තාක්ෂණික පර්යේෂණ විශ්ව විද්‍යාලයේ ඉගෙනගත්තේ. එයාල ආවේ සෝවියට් දේශය විසින්  හදන න්‍යෂ්ටික බලාගාරයේ ඉංජිනේරුවන් වශයෙන් පුහුණු වීමට. මම ඉගෙන ගත්තේ තාප සහ ජල විදුලි බලාගාර ඉංජිනේරුවෙක් වෙන්න. කියුබාවේ ඒක හැදුනේ නැහැ. සෝවියට් දේශය බිඳ වැටුන නිසා. කියුබාවේ ආර්ථිකයත් ඒ හා සමගම ඇද වැටුන. ප්‍රධාන අපනයනයක් වන උක් සීනි ගන්න කවුරුත් නැහැ, අඩුගානට රුසියාව තව දුරටත්  තෙල් සහ ගෑස් දුන්නේ නැහැ.    අද කියුබාව අන්තිම දරුණු තත්වෙක ඉන්නේ.  දවසට පැය හතරයි විදුලිය. හැකි හැමෝම පොඩි ගොවිපලවල් හදාගෙන හෝ ගේ පිටිපස්සේ  හරි එලෝලුවක්  වවාගෙන ,  කුකුළෙක් දෙන්නෙක් හදාගෙන  තමා ජිවත් වෙන්නේ. ඒවත් හොරකම් කරන  යනවලු .  රෝහල් වල බෙහෙත්  නැහැ. ඕන තරම් දොස්තරලා ඉන්නව .  ඔවුන් වෙනත් රැකියාව කරනවා ශිෆ්ට් එකෙන් පස්සේ .   ප්‍රශ්න ගොඩක්. ඕකයි තත්වය. ඉතින් මම ඔලිවාගෙන් ඇහුවා   - දෘෂ්ටිවාදය ආරක්ෂා කරනවද, නැත්නම්  ජනතාව ආරක්ෂා කරනවද කියන එකයි ප්‍රශ්නය නේද කියල. 

මම මීට  කලින් කියුබාව ගැන බ්ලොග් ලිපි කිහිපයක්  ලියල තියනව. දැන්  මම මේක ලියන්නේ දැනට ලංකාව  පාලනය කරන  අනුර-ටිල්වින් වාදය නිවැරදි ඇයිද කියන එක ඇයි අපි වගේ අය සහය දෙන්නේ ඇයි කියල කියන්න  සහ මගේ සමහර බ්ලොග් ලිපි දිහා අලුතින් බලන්න . 

ඔලිවගේ සහ බිරිඳ අයිඩා ගේ ආච්චිලා  සීය ල ටෙනරිෆ් වල ජිවත් වුනු ස්පාඤ්ඤ ජාතිකයෝ. ටෙනරිෆ් ඒ දවස් වල හෙන දුප්පත්. ඒ  නිසා ඔවුන් කියුබාවට යනවා ජිවත් වෙන්න . නමුත් අද ඒ චක්‍රය ආපහු  කැරකිලා  ඔවුන්ගේ මුණුපුරන් සහ මිනිපිරියන් කියුබාවෙන් ඇවිත් ටෙනරිෆ් වල පදිංචි වෙනව. 

 අපි ඉතින් දෘෂ්ටිවාදය ගැනත් කතා කළා. මම ඇහුව ඔය කස්ත්‍රෝ වාදය තව  දුරටත් රකින එකේ තේරුමක් තියනවද මිනිස්සු දුප්පත් ව දුක් විඳින කොට.  ඔලිවා එකඟ වුනා . 

මේ ලිපි දෙක ලිව්වේ 2015 දී .  ඔලිවා ගැන හෙම මේ ලිපි දෙකේ ලියල තියෙනවා .   

කියුබාව සමාජවාදීද 2 ?

මේ කියුබාව ගැන 2016 දී ලියූ ලිපිය. මුලදී කියුබාව සමාජවාදී රටක්  නොවේ කියා ලියූ එක .   කස්ත්‍රෝ සහ කියුබානුවන්ගේ නිදහස

මේ ති2020 දී ලියු ලිපිය, කියුබාවේ අද තියෙන තත්වය ගැන ලියල තියෙන්නේ :  කියුබාව , සත්‍යය සහ කැමරාකරු 

චීනයේ මාවෝ ගේ දර්ශනය නිසා ඇතිවුණු ප්‍රශ්න තිබුන.  සංස්කෘතික විප්ලවයේ සිදුවුණු මිනිස් ඝාතන නිසා වගේම ගේ කුරුල්ලන් මැරීම නිසා කෘතිමව ඇතිවුණු සාගතයත්  ඒ නිසා මියගියමිනිස්සු ගණනත් බැලුවහම .  ඩෙන් ෂියා ඕ පෙන් බලයට ආවහම මාඕ ගේ ප්‍රතිපත්ති  වෙනස් කළා. රටේ ධනවාදී ප්‍රතිසංස්කරණ කළා .  පෞද්ගලික දේපල අයිතිය නැවත තහවුරු කළා .  ඇමෙරිකා එක්සත් ජනපදය සමග වෙළඳ සම්බන්ධතා ඇති කර ගත්ත.

  නමුත් මාවෝ ට බහුතරයක් මිනිස්සු ආදරෙයි කියල තමා දන්නේ. ඔවුන්ට බලය ලබා දුන්නේ මාඕ කියල ඔවුන් පැහැදිලිව කියනවා .   ඒකෙ වෙනසක් නැහැ. 

රෝහණ විජේවීර කිසියම් මාර්ගයක යන්න උත්සාහ කළා .  ඒක අනිත් අය දකින විධිහයි  මම දකින  විධිහයි අතර වෙනස් කම් තියනව .  මගේ බ්ලොග් ලිපි බලන අයට තේරෙනවා ඇති .  (යට ලින්ක් ඇති)  1971 දී එයාලා අහුවුනේ පක්ෂය ඇතුලේම වුනු කුමන්ත්‍රණයකට .  ඊට පස්සේ 1978 ප්‍ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී  ප්‍රවාහයට ඇවිත්, එදා තිබු ආණ්ඩුවේ උද්දච්ච සහ මෝඩ අසාධාරණ තීරණයකින්  තහනම් කිරීම නිසා  යටිබිම් ගතව පසුව කැරැල්ලක් ඇති කලා ඒ රජයටම විරුද්ධව. ඒවාට ඒ කාලේ චන්ද නිතිය නැවීම . ලාම්පු සෙල්ලම සහ වෙනත් මරදන්ත් බලපෑවා.  එදා  ඒ සිද්ධි එසේ නොවුනා නම් අද ලංකාවේ තත්වයත් වෙනස් .  

  

 දැන් අනුර සහ කණ්ඩායම අරන් යනව රට තමන්ට හරි කියල හිතෙන මාවතේ. එතැන න්‍යායයක් තියනව. මිනිසුන්ට හොඳ අනාගතයක් දෙන එක. ඔස්වල්දෝ මාත් එක්ක  එකඟ වුනා ප්‍රතිසංස්කරණ වැඩි කළා කියල කස්ත්‍රෝ ට කියුබානු  ජනතාවගේ  ආදරය නැතිවෙන එකක් නැහැ කියා.  

එයාලට ස්පාඤ්ඤයට අයිති ටෙනරිෆ් වලට  එන්න පුළුවන්  වුනාට අනිත් අයට එන්න බැරි එක ගැන එයාලට දුකයි. එයා යුරෝපයෙන්  බඩු බාහිරාදිය  අරන් යනව නෑදෑයන්ට යාලුවන්ට දෙන්න. ලංකාවේ අපිත් කරනවා .  මාත් එංගලන්තෙන් කාලයක් කියුබාවේ යාළුවන්ට තෑගි බෝග යවල තියනව. නමුත් එංගලන්තයෙන් එවන  නිසා කියුබාවේ ඉන්න යාළුවෝ එවන්න  එපා කියනව. රජයෙන්  ප්‍රශ්න ඇති වෙනවා කියල. කියුබාවට ඇමෙරිකානු සම්බාධක නිසා දැඩි ප්‍රශ්න තියෙන බව ඇත්ත .  නමුත් ඒ මිනිස්සු අවුරුදු  75 තිස්සේ දුක් විඳිනවා.  

ඇමෙරිකාව එහෙම කරන  එක වැරදි තමා .  නමුත් තව දුරටත් ඒ නිසාම තමන්ගේම මිනිසුන්ට ඒ දුක විඳින්න කියන එක හරිද ?  තමන් අදහන දෘෂ්ටිවාදය පොළොවේ ගලෙන්  කෙටු එකක් නෙමේනේ .  

වියට්නාමය ඇමෙරිකාව සමග දරුණු යුද්ධයක දී  හිටි රටක් .  අද ආසියාවේ ඉදිරියෙන්ම දියුණුවන රටක් ඇමෙරිකාව සමග මෙන්ම යුරෝපය සමගද හොඳ සම්බන්ධතාවයක්  තියනව .  පෞද්ගලික දේපල ,  නිවාස , වාහන ආදිය හිමි කරගන්න පුළුවන් .  නමුත් ඉඩම් අයිතිය රජයට සහ ජනතාවට  අයිතියි. ඒ නිසා කිසි කෙනෙකුට ඉඩම් අයිති කරගන්න බැහැ . භාවිතා කරන්න පුළුවන් 'ජනතාවගෙන්' කුලියට අරන්.

මාක්ස් ගේ සමාජ පරිණාමය ඉතා කෙටියෙන් කීවොත් ,  ප්‍රථමික කොමියුනිස්ට් සමාජය -සංක්‍රාන්ති සමය- වහල් යුගය- සංක්‍රාන්ති සමය- රදල යුගය- සංක්‍රාන්ති සමය - ධනවාදය - සංක්‍රාන්ති සමය - සමාජවාදය - සංක්‍රාන්ති සමය -කොමියුනිස්ට් වාදය යන පිළිවෙලට වෙනවා කියල තමා තියෙන්නේ .  මේ හැම  දෙයක්ම එක පාර වෙන්නේ නැහැ .   දැන් එතකොට ධනවාදය හරියටම  පටන් ගත්තේ රාජාණ්ඩු වල බලය බිඳ වැටෙන කාලේ , එංගලන්තයේ , ජර්මනියේ කාර්මික විප්ලවය කාලේ  ප්‍රථමික ධනවාදය ඇතිවෙන්න පටන් ගත්ත.  අධිරාජ්‍යවාදය ඊට පස්සේ ඇති වුනේ. ලෙනින් ලිපියක් ලිව්වා ප්‍රසිද්ධ - අධිරාජ්‍යවාදය යනු ඉහලම  මට්ටමේ ධනවාදය කියා  (Imperialism, the Highest Stage of Capitalism), ඒක මාක්ස් ට පොඩ්ඩක් මග හැරුණු කෑල්ලක් .

 එතකොට ධනවාදය සහ අධිරාජ්‍යවාදය කියන්නේ දෙකක් නෙමෙයි. එකක්.ධනවාදය  තුලින්ම තමා අධිරාජ්‍යවාදය හැදුනේ. අධිරාජ්‍යවාදය ඉස්සර බලහත්කාරියි , දැන්  තියෙන අධිරාජ්‍යවාදය පෙනෙන්නේ නැහැ .  ඒක සොෆ්ට් පවර් එකක්. ඇමෙරිකාව, යුරෝපය, රුසියාව, ඉන්දියාව සහ චීනය මේවායේ ඉන්නව. ලෝකය වටා විහිදෙන අති විශාල කම්පැනි, හැම රටකම අඩු ශ්‍රමය උපදවන කම්හල් සහ නිදහස් ආර්ථික මධ්‍යස්ථාන ,  සමාජ ජාල හරහා මේ මෘදු අධිරාජ්‍යයවාදය ක්‍රියාත්මක වෙනවා . අනික   රුසියාව  ආපහු දෘඩ අධිරාජ්‍යවාදයට  යන එක (යුද්ධය තුලින් ) තමා මේ හැමෝම  විවේචනය කරන්නේ. මෘදු එක ගැන නෙමේ . 

කාල් මාක්ස් ගේ සමාජ පරිණාම කතාව  ඩාවින් ගේ පරිණාමවාදය වගේ තමා. කවුරු කැමති වුනත් නැතත්, එකඟ වුනත් නැතත් වෙන දෙයක් වශයෙන් තමා පිලි ගැනීම. මාක්ස් ගේ තියරිය බටහිර හෙවත් යුරෝපයේ ආර්ථික වර්ධනය දිහා බලල තමා කලේ.  මාක්ස් ඒ බව කියා තිබෙනවා. උදාහරණයක් වශයෙන් ලංකාවේ සහ ඉන්දියාවේ මාක්ස් ගේ  පරිදි වහල් යුගයක් තිබ්බේ නැහැ. නමුත් ලංකාවේ මූලික කොමියුනිස්ට් සමාජයක් තිබුනා. ලංකාවේ ගම ස්වයං පෝෂිතයි. ළමයි ගැන හැමෝම බැලුව (කිබුට් වල වගේ )  . තමන්ට අවශ්‍ය දේ නිපදවාගෙන අතිරික්තය බෙදා හැරිය හුවමාරු ක්‍රමයකින්, හමුදාව රජු වෙනුවෙන් එක් රැස් වුනේ අවශ්‍ය වෙලාවට පමණයි. අනික මාක්ස් කියල නැහැ මේ වෙනස් කම් දඩස් ගාල වෙනවා කියල. රාජාණ්ඩු යුග වල වහල් ක්‍රම තිබ්බ. ධනවාදයේ වැඩවසම් ලක්ෂණ  තියනවා.  බ්‍රිතාන්‍යයේ හා යුරෝපය රජුන් සිටින්නේ ඒ නිසා .   ඒ වැඩවසම් යුගයේ නෂ්ටාවශේෂ. ධනවාදයෙන් සමාජවාදයට යන විට ධනවාදී ලක්ෂණ එහෙම්ම තියෙනවා එව්ව නැති වෙන්නේ නැහැ. 

අනික මාක්ස්  කියල තියන්නේ ධනවාදයේ ඇතිවෙන දියුණුවෙන් පස්සේ සමාජවාදය ඒ තුලින් බිහි වෙනවා කියල සහ එයා බලාපොරොත්තු වුනේ කාර්මික විප්ලවය ඇතිවුනු ජර්මනියේ සහ එංගලන්තයේ සමාජවාදී විප්ලවයන් ඇතිවෙයි කියල . 

ලෙනින් මේක පොඩ්ඩක් ට්වීක් කරල වෙනස් කළා .තනි රටක විප්ලවයක් කරලා බලය පැහැරගත්ත.

 

ලෙනින් සහ ට්‍රොට්ස්කි තනි රටක සමාජවාදයක් හැදුවට පස්සේ ලෙනින්ට තේරුණා වැඩේ ඇනෙන බව. ඊට පස්සේ එයා  NEP හෙවත්  නව ආර්ථික  පිළිවෙත කියලා එකක්  හඳුන්වා දීල පෞද්ගලික දේපල ක්‍රමය හා සුළු වෙළඳාම ආයේ  රටට හඳුන්වා දුන්න. රටේ ආර්ථිකය සහ ගොවිතැන දියුණු වුනා.   ලෙනින් කිව්වේ රජයට සමූහ ගොවිපලවල් පිහිටුවන්න .  පෞද්ගලික ගොවීන්ට කැමතිනම් එන්න දෙන්න කියල . මේක හුඟක් අය නොදන්න දෙයක් .  නමුත් ලෙනින්ට වෙඩි තියල , කෘප්ස්කයා (බිරිඳ, ගෝර්කි ඇතුළු අය නිවස අඩස්සියේ දාල)  ස්ටාලින් බලය අරන් තනි රටක සමාජවාදය ක්‍රියාත්මක කළා. සමුහ ගොවිපලවල් බලෙන් හැදුවේ මේ කාලේ . අකමැති වුනු  ගොවීන් මරල දැම්ම .   මාඕ ගියෙත් ඒ මාර්ගයේ. 

සෝවියට් දේශයේ රට ගෙනියන්න  පුළුවන් වුනේ ස්වාභාවික සම්පත් හොඳට තිබුන නිසා. දැන් සම්බාධක මධ්‍යයේ,  යුද්ධයක් මධ්‍යයේ වුනත්  ඒකාධිපති පූටින් ගේ ධනවාදී රුසියාව වැටෙන්නේ නැතිව පවතින්නේ ඒකයි. නමුත් තනිරටක සමාජවාදය කියන්නෙම ඒකාධිපති විධිහට තමා යන්න වෙන්නේ. 

මාක්ස්  කිවේ ධනවාදයදියුණු  වෙනකොට සමාජවාදී ලක්ෂණ එන්න පටන් ගන්නවා. ඊට පස්සේ සමාජවාදය හා පූර්ණ කොමියුනිස්ට්යවාදයට නවා කියා. ඒ කොටස හරියන්නත් පුළුවන් නොයන්නත් පුළුවන් . 

 අද ලංකාවේ, එංගලන්තයේ වැනි රටවල නිදහස් සෞඛ්‍යය සේවය, යුරෝපයේ නිදහස් අධ්‍යාපනය හා නිදහස් සෞඛ්‍ය සේවය, මේවා  සමාජවාදී පියවරවල්. එතකොට මේක අද  ඩෙන්මාර්කය වගේ රටවල  එතනින් එහාට ගිහින්තියෙනව. ඇමරිකා එක්සත් ජනපදයේ තමයි මේ දේවල් නැත්තේ දැනට . 

නැවත සෝවියට් සමාජවාදය ගොඩනගන්න බැහැ . සමාජවාදය පැවතුනේ හරියටම අවුරදු හැත්තෑ තුනක් පමණයි.   ධනවාදයට තිබ්බ අවුරුදු පන්සීයක් එක දිගට. මේ නිසා මේ දෙක   සමාන කරන්න බැහැ. ඒ අවුරුදු පන්සීය තුල අධිරාජ්‍ය පිහිටුවීම තුලින් අනිත් රටවලින් ධනය කොල්ල කෑව. ඒ මගින් පොහොසත් වුනා සමාජවාදයට තිබුන  අවුරුදු හැත්තෑ තුනේදී ලෝක යුද්ධයකට මුහුණ දුන්න . එහෙම වෙලත්  අභ්‍යවකාශ යානා යවන්න තරම් දියුණුවක් අත්පත් කරගත්ත . අනිත් රටවලින් ගන්නවා  වෙනුවට මෝඩකමට තව දුන්න එක එක දේ.  ශිෂ්‍යත්ව ,  ටයර් , වානේ කම්හල් .  යෝධ ජල විදුලි ව්‍යපෘති වගේ ගොබ්බ වැඩ කරල දුන්න  සමාජවාදය පතුරුවන්න. මම ඒවාට ගොබ්බ වැඩ කියන්නේ ඒ රටවල් මිනිස්සු ඒවාට කෘතඥතා පූර්වක වුණේවත් නැති නිසා .   අපි ඉගෙන ගන්න ගිය රටේ ඉතා සාධනීය හොඳ ලක්ෂණ තිබ්බ. කේජිබි වගේ ආයතන වලින් ඇති කරපු ප්‍රශ්න රාශියකුත්,  නිලධාරිවාදය නිසා ඇතිවුණු ප්‍රශ්න රාශියකුත් තිබ්බ .  (කොමියුනිස්ට් පක්ෂයෙන් පස්සේ දොරෙන් ඉගෙන ගන්න ගිහින් ඒ ලැජ්ජාවට සහ හීනමානයට සෝවියට් දේශය ගැන  ගොන් කතා කියන නරුමයෝ දෙතුන් දෙනෙක් ඉන්නව. ඒ අයගේ හීනමාන කතා මග හැරියම සත්‍යය වෙනස්)   

 චීනයේ ඩෙන් ෂියා, මාඕ මැරුණට පස්සේ ධනවාදී දේපල අයිතිය සහ අර්ථ ක්‍රමය පිලි ගත්තෙත් ඒ නිසා. තනි රටක සමාජවාදය ගොඩ නැගීම මාක්ස්වාදයට විරුද්ධයි. ඒක ලෝක ධනවාදයේ දියුණුව විසින් තීරණය කරන දෙයක්. අනික සමාජවාදී අදහස් මාක්ස් නෙමේ පටන් ගත්තේ.  ඒවා පටන් ගත්තේ එංගලන්තයේ සහ යුරෝපයේ රටවල .  

ඉතින් ඔලිවා සහ මම අපේ සංවාදයෙන් පස්සේ තිරණය කලේ කියුබාව අනිවාර්යයෙන්ම වියට්නාමයේ ,  ශ්‍රී ලංකාවේ සමාජවාදී පක්ෂ ගත් තීරණය ගන්න ඕනේ . රටේ ජනතාව වෙනුවෙන් පෞද්ගලික දෙපළ අයිතිය තහවුරු කරල,  පූර්ණ වෙළඳ නිදහස දීලා ධනවාදය නැවත පිහිටුවන්න ඕනේ කියල චීනය සහ වියට්නාමය කළා වගේ ,  කියුබාවට ගැලපෙන විධිහට.   

දැන් විවේචන එනවනේ අනුරගේ ආපදා කමිටුවේ ධනපතියෝ ඉන්නව කියල. වාමාංශික විදර්ශන කන්නන්ගරටත් පොඩි අවුලක් සහ වේදනාවක් තිබ්බ වගේ දැක්ක. දැම්මට කමක් නැහැ ඒ ධනපතියෝ හරියට වැඩ කරනවනම් වගේ කතාවක් කියල තියනව .  පෙරටුගාමී සමාජවාදීන්  මතුරන්නෙම ලිබරල් ධනවාදය උඩ අනුර පිනුම් ගහනව කියල.  අයි එම් එෆ් එකට  ණයවීම  ගැන බනිනවා . හැම රටක් එක්කම හොඳින් ඉඳගෙන ලිබරල් ධනවාදය කළමනාකරණය කිරීම ගැන  ආණ්ඩුව විවේචනය කරනවා. මම දැක්ක ග්‍රීසියේ වරෆකිස් ඇතුළු අයත් ලිපියක් අත්සන් කරලා තියෙනවා අයිඑම්එෆ් ණය ගැනීමේ ප්‍රශ්නයක් ගැන . 

ලංකාව ඉතාමත් උපායමාර්ගික වශයෙන් වැදගත් මුහුදු මාර්ගයක පිහිටා  තිබෙන බහු වාර්ගික බහු ආගමික රටක්.  එයට  ඉන්දියාවේ විදේශ ඇමති වගේම චීන පාලනයේ තුන් වැන්නත් සතියක් ඇතුලත ලංකාවට එන්නේ නිකමට   නෙමේ.

 

ආණ්ඩුව මේවා  ඉතා හොදින් කළමනාකරණය කර ගන්නවා කියා තමා මට පේන්නේ  .  ආණ්ඩුව පරණ යල් පැනගිය සමාජවාදී ක්‍රම හෝ ධනවාදී උපක්‍රම භාවිතා කරන්නේ නැහැ ,  දේපල අයිතිය තහවුරු කරල තියනව .  තවම, තවම මාධ්‍ය නිදහසට අත තියල නැහැ .  නමුත් වල්බූරු නිදහසට සහ බොරු ප්‍රචාර වලට ළඟදීම පිළිතුරු දෙන්න වෙනවා . සමාජවාදී , මාක්ස් ලෙනින්වාදී  කියා ගන්න පක්ෂයක් න්‍යෂ්ටියේ තිබුනට ආණ්ඩුව ඒ ප්‍රතිපත්ති මත නෙමේ ක්‍රියාත්මක වෙන්නේ . සමහරු ගමේ මෝඩයෝ කියල බැන්නට ඒ බනින එවුන්ට නොතේරුනාට , හොඳට ගම සහ නගරය අතර සම්බන්ධය හදාගෙන තියනව කියල තමා පේන්නේ. නගරය හදන්න නම් නගරය ගැන දන්නා මිනිස්සු වගේම ගම හදන්නත් ගම ගැන දන්න මිනිස්සු ඉන්න ඕනේ .  ලංකාවේ ගම්  වැඩියි . මිනිසුන්ගෙන් 80% ජිවත් වන්නේ ගම්වල . හිටි අඩියේ පරණ වාසනාවක් වැඩ කරල බටහිරට ඇද වැටෙන අයට  නොතේරෙන කතාවක් මෙතැන තියෙන්නේ. 

උතුරු කොරියාව ඒකාධිපති ඔටෝක්‍රසි එකක්. සමාජවාදී රටක් කියල නම් කරන්න බැහැ . තාත්තාගෙන් පුතාට සමාජවාදී රටවල පාලන බලය මාරු වෙන්නේ නැහැ. මේ ආණ්ඩුව ඒ වගේ මාර්ගයක් යන එකක් නෙමේ .     ෂොක් තෙරපි දෙන්න යන්නේ නැතිව මේ විධිහටම අරගෙන ගියොත් මේ ආණ්ඩුවට ශ්‍රී ලංකාව ගොඩ දාන්න පුළුවන් .     

අනුරගේ ආගමනයේ අසම්භාව්‍යයේ සම්භාවිතාව

නොලියා බැරි නිසා ලියමි 

ටිල්වින් සිල්වා සහෝදරයා ට ප්‍රශ්න කිහිපයක් සමග ජාජබේ ඇට් ලන්ඩන් 

ෂාරුක් ඛාන් ජයතිස්ස 

ටිල්වින් සිල්වා සහෝදරයාට චිත්‍රපටයක් 

ඔබ සැමට සාමය සතුට පිරි සුභ නත්තලක් වේවා .  එසේම ඉතා හොඳ සුබවාදී නව වසරක් වේවා . 

අජිත් ධර්ම - 25/12/2025

මගේ සියාමා පොත ඉංග්‍රීසියෙන් පල කළා එංගලන්තයේ පෙගසස් සමාගම  මගින් .  ප්‍රධාන ඔන්ලයින් බුක්ෂොප් වලින් ගන්න පුළුවන් .  ඇමසන්, බ්ලැක් වෙල්, වෝටර්ස්ටෝන්ස් හෙම.,  අද ඉන්දියාවේ දාල තියනව .  ඉතින් සතුටුයි ඒ ගැන .  

මෙන්න ලින්ක් එක .  https://pegasuspublishers.com/books/fiction/siyama

 

.   

එක්වෙමුද ඒ වෙනුවෙන් ?

එක්වෙමුද ඒ වෙනුවෙන් ?

*********************************

රුපියල් හාරදාහක් වගේ 

පොඩ්ඩක් එහා මෙහා වෙයි ගාන 

දවසේ අනුපාතෙ  හැටියට 

පහුගිය තෙසතියේම 

අපි එකිනෙකා හැකි විධිහට 

උදව් කළා නේද 

පවුම් සීයේ ඉඳන් පන්දහාටත් උඩින් 

නමුත් ඇයි ආයෙත් මේ සොච්චමක් 

පොඩි වැස්සකින් තමයි

ලොකු වැස්සක් ආවේ 

පොඩි හුළඟකින් තමයි කුණාටුවක් ආවේ 

ඒ හැම දෙයක්ම ටික ටික එකතු වෙලා 

ඔබ දෙන  පවුම් දහයත් ඒ වගේ 

එකතු වුනහම ඒ මුදල 

අපි හැමෝගෙන්ම ..............

ඔබ උපන්  රටේ 

ඒ හැමදේ  නැති වුනු 

ඇඳිවත  පමණක් හිමිවුණු  

ඒ ආදරණීයයන් ගේ 

හිසට වහළක් දෙන්න 

බිත්තියකට ගඩොල් ටිකක් ගන්න 

පාසලක ඩෙස්ක් පුටු අරන් දෙන්න 

පාරක් හදා ගන්න 

පොත් පත් ටිකක් දරුවන්ගේ 

අතට දෙන්න 

හිතට නිවනක් දෙන්න 

ඔබට හැකියි 

එක්වෙමුද ඒ වෙනුවෙන් ?

ගොඩ නගමු අපේ රට 

********************************************************************

පාන්දර 12.00 ට… 

අලුත් අවුරුද්ද ලබන කොටම, 

මගෙනුත් £10

මගේ මව් රටට..!

Bank name : Bank of Ceylon UK Ltd

Account Name - Sri Lanka High Commission

Sort Code - 40-50-56

Account No - 88000221

IBAN NO- GB06BCEY40505688000221

#myfirstpledge4newyear

There are two accounts we can donate money to:

1.Account name: Sri Lanka High Commission 

Account Number: 8000221

Sort Code: 40-50-56

2. Account Name: Central Bank of Sri Lanka

Account Number: 8002149

Sort Code: 40-50-56

It is very important to set the reference to ‘disaster relief’  that is the only way the bank can identify the donations. 

පොඩි පැහැදිලි කිරීමක් කරනවනම් බ්‍රිතාන්‍යයේ, යුරෝපයේ සහ අනිකුත් රටවල ජිවත් වන බොහෝ දෙනා තම මව් රට වෙනුවෙන් යුතුකම් ඉටු කරමින් නොයෙකුත් විධිහේ ආධාර දුන්නා .  මම නම් බොහෝවිට මුදලින් තමයි උපකාර යැව්වේ . පෞද්ගලිකව ආධාර කරන යහළුවන්ට සහ රජයට .   සුනාමි කාලයෙදී භාණ්ඩ යැවීමේදී ඇතිවූ ප්‍රශ්න මත තමා ඒ තීරණය ගත්තේ .  

ඊට පස්සේ ඉදිරි අතපසුවූ වැඩ කරන්න  ලොකු ගාණක් නැතිව (මොකද හුඟක් අය විශාල මුදල් ප්‍රමාණයන් යව තිබුන නිසා )  පවුම් දහයක් (රුපියල් 4000) වැනි මුදලක් හැමෝගෙන්ම එකතු කරන්න සහ ඒ මුදල තානාපති කාර්යාලයට භාර දෙන්න එංගලන්තයේ ශ්‍රී ලාංකිකයන් තීරණය කරලා තිබෙනවා .  මේකට අනිත් අයටත් එකතු වුන හැකි .  මේ මුදල ඊට පස්සේ මාසෙකට සැරයක් ඒ ගණන හෝ ඊට වැඩි හෝ අඩු ගණනක්  එකතු කරන්න බලා පොරොත්තුවකුත් තිබෙනවා .  

මා රැකියාව කරන ආයතනය වන "The Access Group" එකත් ආධාර කරලා තිබෙනවා අප සම්බන්ධ චැරිටි ආයතනය හරහා .

ඒ පිලිබඳ පොඩි විස්තරයක් : Sri Lanka has experienced severe flooding and landslides following unprecedented rainfall due to Cyclone Ditwah. These disasters have caused significant loss of life, widespread displacement, and destruction of homes and infrastructure. Many communities are struggling to access necessities, and recovery will take time.

Our thoughts are with everyone affected, including colleagues and customers in the region.

How we’re responding

Based on our Disaster Response Plan, we are initiating a Level 3 response. This means:

A company-wide campaign to raise funds for relief efforts

Matched funding for employee donations to amplify impact

£5,000 grants from the Access Foundation for charities who have supported employees through this crisis

Our response partner

We’ll be fundraising for the Foundation of Goodness (our Sri Lanka Charity of the Year), who are mobilising flood relief through their 22 empowerment centres across the island. They’re deploying essential relief packs to Sri Lanka’s most badly impacted areas, especially in the mountainous central region where flooding and landslides have devastated communities.

Each pack, valued at Rs. 6,000 (around £15 / €18 / $20), includes items such as rice, flour, dhal, sugar, tea, soap, toothpaste, sanitary items, and other essentials. While the value remains the same, the contents may be adapted to meet the immediate needs of families returning from displacement camps to damaged homes.

ස්තූතියි

ආණ්ඩුවට ලිට්මස් පරීක්ෂාවක්

ලංකාවට සුළි සුළඟක් කඩා වැදුණු බව දැන් හැමෝම දන්නවා .  1978 න් පස්සේ ආව වඩාත් දරුණු එක කියලයි කියන්නේ .  දැන් අති පණ්ඩිත යුටියුබ්, ෆේස්බුක්  සභාව කරන චෝදනා රාශියක් අපේ යහළුවොත් පිලි ගන්න සයිස් එකක් තියෙන නිසා මේ ටික ලියන්න හිතුව. වැඩියෙන්ම කියන්නේ හැන්ඩ්ල් කරපු විධිහ වැරදි කියල .  

මේ දන්නේ සංඛ්‍යා ලේඛන තමා .  පව් ඒ අහිංසක මිනිස්සු .  නමුත් සන්දර්භය කියන එක  වැදගත්.

පහුගිය සතියේ ඉන්දුසියාවේ ගං වතුරෙන් 442ක් මැරුන. ලක්ෂ තුනක් ජනතාව  අවතැන් වුනා .  ගෙවල් තුන්දාහක් විතර විනාශයි . ඉන්දුනීසියාවයි , ලංකාවයි ආර්ථිකය මෙන්න මෙතන සංසන්දනය කරනවා . ලංකාවට වැඩිය ගොඩක් ඉහලින් ඉන්න රටක් ඒ පැත්තෙන් .  එතකොට ඒ ආණ්ඩුවත් මේ යුටියුබ්, ෆේස්බුක් විශාරදයෝ කියන හැටියට 'හරියට හැන්ඩ්ල් ' කරලා නැහැ වගේ නේද ?  

   

එතකොට යන්තන් සුළි සුළන්, ගං  වතුර තත්වයක් ඇතිවුන දකුණු තායිලන්තයේ  (ඒත් ගිය සුමානේ  )  160-170 ක් පමණ මිය ගිහින් .  

දැන් මාස දෙක තුනකට කලින් ෆ්ලෑෂ් ෆ්ලඩ්ස් හෙවත් ඉතා ඉක්මනින් ඇතිවෙන ගංවතුරක් ආව ස්පාඤ්ඤයේ වලෙන්සියා ප්‍රදේශයේ   229ක් මිය ගිහින් ,  ගෙවල් හැට දහසක් විනාශ වෙලා. එතැනදී ස්පාඤ්ඤ රජයට මිනිස්සු බැන්නත් ඇත්ත තත්වය තමා වර්තමාන දේශගුණික විපර්යාස නිසා මේ  තත්වය ඇතිවුණු බව .  පිළිතුර වඩා  කොළ පාට, දේශගුණයට  සහ පරිසරයට හිතකර රටක් හදන්න කියන එක. ඒක ආපු වේගය ගැන කලින් දැන ගන්න එපා .  එහෙම ඒවා එන එකයි වලක්වගන්න ඕනේ .  

එතකොට මේ කාළගුණ විද්‍යා දෙපාර්තමේන්තුවෙන් මේ විපත එන්න කලින් කිව්වාය කියන කතාව සහ ඉන්ටවිව්  නැවත  බැලුව. ඒකෙ කියනව මිලි මීටර් 250 (සෙන්ටි මීටර් 25) වඩා එන්න  පුළුවන්  . එහෙම නොවෙන්නත් පුළුවන් කියල .  ඒ කියන්නේ දෙපැත්තටම නැති කතාවක් කියල තියෙන්නේ .  යූ ටියුබ් අයියල ටික ඉතිරි ටික අතින් දාල වගේ . 

හැබැයි  එතකොට දැන් මන්න මේ වීඩියෝ එක තවම යුටියුබ් එකේ තියනව .  මේක නොවැම්බර් 23 තමා දාල තියෙන්නේ .  මේකේ මිලි මීටර් 196  ක වර්ශාපතනයක් ඇවිත් කියල පැහැදිලිව කියනවා .   අවශ්‍ය සියලුම අවවාද දීල තිබෙනවා .  ඊට අමතරව  ආණ්ඩුවේ නිලධාරීන් පොල්ගොල්ලේ මහවැලි ජලාශයේ වාන් දොරටු ඇර තිබෙනවා .  එක යුටියුබ් එක්ක අහනවා  ඇයි මේ හැම ජලාශයක් ම ඇරගෙන ඇරගෙන ගිය නැත්තේ කියල අහනව. ඒ අහපු කෙනා සංචාරක ව්‍යාපාරයේ ඉඳල ,  ඔරලෝසු කර්මාන්තය කරලා රත්නපුර පැත්තේ හෝටලයකුත්  රන් කරපු විශාරදයෙක් .  හිටපු යාළුවෙක් .  ප්‍රශ්නේ තමා හැම තැනම  එහෙම කරන්න බැහැ . හරියටම එන වර්ෂාපතනය බලල තමා ඒක කරන්න ඕනේ .  වීඩියෝ එකේ තිබෙනවා  ආනුරධපුර අංගමු ජලාශයේ සහ රාජාංගන ජලාශයේ වාන් දොරටු ඇරලා ,  දැදුරු  ඔය වාන් දොරටුත් ඇරලා .  මේ නොවැම්බර් 23.ආණ්ඩුවේ  මේවා කලේ නැහැ කියන අයට මේක ලිව්වේ. ඒ කියන්නේ ඒවා කරලා ,  අනතුරු ඇඟවීම් පවා කරලා නාය යෑම් ගැන.  

සම්පුර්ණයෙන් බැලුවනම් දිස්ත්‍රික්ක කිහිපයකටම නායයෑම් අනතුරු  හඟවා තිබෙනවා .  එතකොට ඒවා ඇහුවේ නැත්තේ කවුද?  ඔය බොරු කියන යූ ටියුබ් ප්‍රචාර කාරයෝ මේ එකක්වත්  බලල නෙමේ ඔය බොරු කියන්නේ නේද ? ඇයි එයාලටත් කියන්න තිබ්බනේ මේ විස්තර ජනතාවට , නැවත නැවතත් ?  ව්‍යසනයක් වෙලාවේදී රජය පෙරලන්න පුළුවන් කියන බලාපොරොත්තුවෙන් වැඩ කරනවා කියන එකයි හැඟෙන්නේ .  එහෙම කියලත් තිබෙනවා . 

මිනිස්සු ඇහුවේ නැති එක පැත්තකට දාමු .  දැන් ඔය නාය යෑම් වලක්වන්න සුමාන   දෙකක් ඇතුලත ආණ්ඩුවකට පුලුවන්ද ?  පිළිතුර බැහැ . 1950 වගේ කාලෙක ඉඳන් උඩරට ගස් කපමින් ,  බිල්ඩින් හදමින් ,  ගම්මාන හදමින් කරපු ව්‍යසනය සුමාන  දෙකකින් නවත්වන්න බැහැ. එතකොට දුෂිත විධිහට (නඩුවකුත් යනවා ආ )  පහත්බිම් ,  ජල පෝෂක ප්‍රදේශ හෙම ගොඩ කරලා බිල්ඩින් ගහපුවා ගලවන්නද සුමාන  දෙකෙන් .  ඔන්න දැන් නම් පුළුවන්.   

 

ආණ්ඩුවට කියන්න තියෙන්නේ ආණ්ඩුවට ඇත්තටම වැඩ කරන්න පුලුවන්ද,   කොච්චර සාර්ථකද ඒ පැත්තෙන් කියන එක මනින්න හොඳ මිණුම් දණ්ඩක් මේක කියල  .  මේක මුළු රටටම බලපාන විනාශයක් .  හැම දිස්ත්‍රික්කයටම වගේ .  ඒ නිසා  ක්ෂණික ජනතාව මුදා ගැනීමේ මෙහෙයුම් වලින්, අත්‍යවශ්‍ය ද්‍රව්‍ය  බෙදා හැරීම ආදියෙන්  අනතරුව, රට  ගොඩ නැංවීමේ විශාල කාර්ය භාරයක් තිබෙනවා .  පැරණ විධිහට  අනවසර ලෙස කරන ඉදි කිරීම්  නවත්වල , කඳුකරය රැකෙන විධිහට, ජල පෝෂක  පහත්  බිම් ගොඩ නොකර ලෙසට නීති නැත්නම් ඒව පනවල හරියට කරන්න අවස්ථාවක් තිබෙනවා .  එම ලිට්මස්  පරීක්ෂණයෙන් ආණ්ඩුව ෆේල් වුනොත් ආයේ එනවා බොරු.

රතු තරුව ආවේ නැහැ ,  ආණ්ඩුව ආවේ නැහැ කියන අයට ඉතින් පිළිතුරු දීල වැඩක් නැහැ .  රවී සිරිවර්ධන  ෆේස්බුක්  එකේ පිළිතුරක් දීල තියනව .  ඒ අය තමා දැන් ආණ්ඩුවේ ඉන්නේ .  ත්‍රිවිධ හමුදාවට එන දෙන්නේ රතු තරුවේ නායකයාම තමයි .  එතකොට ඕනෑම රටක ත්‍රිවිධහමුදාව ,  පොලිසිය ,  ගිනි නිවන් හමුදාව ,අඩිය තමා අත්‍යවශ්‍ය සේවා හැටියට එලියට එන්නේ ආපදා අවස්ථාවල .  මොලේ අමාරු තියෙන මිනිසුන්ට මේවා කියල දීල වැඩකුත් නැහැ වෙලාවකට . 

  

මේ අවස්ථාවේ දී සජබ නායකත්වය , මඩ ප්‍රචාර, පටු දේශපාලන වාසි හෙවිම  අත හැරලා රට වෙනුවෙන් ඉදිරිපත් වීම අගය කල යුතුයි කියල මම හිතනවා .  විශේෂයෙන් සජිත් සහ හර්ෂ .    

මම මේ ආපදා තත්වය ගැන හොඳ ලිපි කිහිපයක්ම කියෙව්වා .  ඒ නිසා  අලුතින් මේ කාරණා ගැන ලියනවට වඩා ඒවා ගැන කියන එක වඩා  හොඳයි කියල හිතුව.

දොන් සුප්ස් ගේ ලිපියේ මහාචාර්ය ලක්ෂමන් ගලගෙදර මහතාගේ ලිපියක් ඇසුරින් ලැබුණු  වර්ෂාපතනය ගැන ලියල තිබෙනවා .  වෝල් එකේ ටිකක් පහලට යනකොට ලිපිය තිබෙනවා . https://www.facebook.com/don.supz

ෂේනු පෙරේරා හොඳ පිළිතුරක් දී තිබෙනවා මෙතන .  : https://www.facebook.com/share/p/17fAuv1uCm/

සුජීව කොකාවල ලිපියක් ලියල තියනව .  හැන්ඩ්ල් කිරීම ගැන එයාටත් ප්‍රශ්නයක් තිබෙන බව පේනවා .  ඒ දවස් වල ඉඳන් සුජීව ලියපු  දේශපාලන ස්ථාවරය  අනුව ඒ වගේ දෙයක් කිව්වේ නැත්නම් තමා පුදුම .  නමුත් ඒ ටික නොහිතුවොත්  මේ ලිපියත් හොඳයි . 

බොරු ලියන කියන ,  ජනතාව අවුස්සන ඕනෑම කෙනෙකුට එරෙහිව හදිසි නීතිය භාවිතා කරන්න පුළුවන් කියන එක ආණ්ඩුව දන්නවද දන්නේ නැහැ .  අනුර හුඟක් ප්‍රජාතන්ත්‍ර වාදී නායකයෙක් .  ඒත් ජනාධිපතිතුමෝ ඒ ප්‍රජාත්නත්‍රවාදය රැක ගන්නත් තද නීති රීති භාවිතා කරන්න වෙනවා .  විශේෂයෙන් මේ වගේ ආපාදා අවස්ථාවල. 

මේ ගාඩියන් ලිපිය : 

Death toll passes 900 in Indonesia, Thailand and Sri Lanka floods

Country comparison Indonesia vs Sri Lanka

රටවල් කිහිපයක්ම ආධාර දීල තිබෙනවා .  රටේ මිනිස්සු ආධාර කරනවා දිවා රා නොබලා .  බ්‍රිතාන්‍යයේ කැනඩාවේ සහ වෙනත් රටවල ශ්‍රී ලාංකිකයන් ,  ඇත්තටම අඩම්බරයි කියන්න සිංහල, දෙමළ , මුස්ලිම්  ආදී හැම ජන කොටසක්ම එකතු වෙලා මේ ආධාර ක්‍රියාවලියට .  ඒ හැම දෙනාටම ස්තුති කරන්න වචන නැහැ ,  අර බනින මාපිලුන් දෙතුන් දෙනෙකු අතරේ ආදරණියයන් දස දහස් ගණනින් එකතු වෙලා .  

ඉතින් මේ මනුෂ්‍යන් ගැන ආදරය හිතෙන්නේ නැත්ද ?  මේ ඉන්නේ අඳුරට ශාප කරනවට වැඩ එක ඉටිපන්දමක් හෝ දල්වන මිනිස්සු . 

ශ්‍රී ලංකාව මේ විපතිනුත් නැගී හිටිනවා මිට වඩා දහස් වාරයක් හොඳට .  ඒක මට විශ්වාසයි .  

කොළඹ ගමයා 01/12/2025

පින්ලන්ත ගමන 3 - වයිල්ඩ් ලයිෆ් සෆාරිය

ෆින්ලන්ත ගමන 1- හෙල්සින්කිය 

ෆින්ලන්ත ගමන 2 - සුවොමන්ලීනා 

උදයේ අපි සුවොමන්ලිනා ගිය පසු මදක් සවස් වී වයිල්ඩ් ලයිෆ් සෆාරිය බිරින්දෑ විසින්  සංවිධානය කර තිබුණි .  මේ ගමන ගියේ සැප්තැම්බර්  අට වනදාය.   අපි ජර්මන් වෙලාවට හෙවත් නියමිත වෙලවට පැය භාගයකට  කලින් පරිදි කැෆේ එකක් අසල  නතර වී සිටියෙමු.  අපි තිදෙනා තවත් දෙදෙනෙක් ගමනට එක්විය .  ඔන්ලයින් බුක් කර තිබූ අය බැවින් අපි හඳුනා ගත්තේ ඒ අවස්ථාවේය.  කාන්තාව ස්විට්සර්ලන්තයේ සිට පැමිණ සිටියාය.  තරුණයා තවත් ජර්මන් ජාතිකයෙකි. අපේ සෆාරි මාර්ගෝපදේශිකාව ෆින්ලන්ත ජාතිකයෙකු ලෙස තමා හඳුන්වා දුන්නාය.  ඇගේ නම් පැට්‍රිෂියා විය .  මාත් පොඩි දුවත් ඉදිරි අසුනේද අනිත් තිදෙනා පසුපස අසුන්වල හිඳගත් පසු ඇගේ වෑන් රථයේ ගමන ආරම්භ කළෙමු .   

ගමන පටන් ගත්තේ හෙල්සින්කි වල නෙර්වන්දෙරින්කටු නම් පෙදෙසිනි .  විනාඩි හතලිස් පහක පමණ ගමනකින් පසු අප ලඟා වන්නේ පොර්ක්කලන්නියෙමි (පොර්ක්කලා) ප්‍රදේශයටය .  ගමන අතරමග දී දොඩමළු වූ පැට්‍රිෂියා ඇය ඊජිප්තු,  ජර්මන් ,  ෆින් සහ තවත් භාෂා කතා කරන  බව කීවාය . ශීතලට අකැමති නිසා ඇගේ මව,  පියා සහ සොයුරිය ජිවත් වන්නේ ඊජිප්තුවේ බවද  කීවාය. කුතුහලය නිසා ඒ ඇයිදැයි ඇසූ විට ඇගේ පියා ෆින්ලන්ත ගමන් බලපත්‍රය ඇති ඊජිප්තු වේ වාසය  කිරීමටද හැකි ජෝර්දාන් ගමන් බලපත්‍රය ඇත්තෙකැයි පැවසුවාය.  ඔහු පලස්තීන ජාතිකයෙක් දැයි මම  එකවරම ඇසුවෙමි .  පුදුමයට පත්වූ ඈ කීවේ එවැන්නක් පැවසූ  එකම තැනැත්තා මා  බවයි .  ඒ බව දැන ගත්තේ කෙසේද යයි ඇසුවාය. යුද්ධය නිසා බොහෝ පලස්තීන වැසියනට ජෝර්දානයේ ජිවත් වීමට සිදුවූ නිසා එහි ගමන් බලපත්‍රයද පසුව ඔවුන් ඊජිප්තුවේ සිටීමට අවසර ලැබීම ගැනද  දන්නා නිසා යයි කීවෙමි. ඉන්පසු ඇය අප සමග බොහෝ කුළුපග විය. ඔවුන්ගේ පවුලේ මුළු ජිවිත කතාවම ඒ යන අතරමග පැවසුවාය. ඇගේ  ෆින්ලන්ත ජාතික මව ඊජිප්තුවට වඩා කැමති බවත් ඇයද පසු කලෙක යාමට ඉඩ ඇති බවත් කීවාය.  පින්තූරයේ සිටින්නේ පැට්‍රීෂියාය .  

පොර්ක්කලා ප්‍රදේශයද ඓතිහාසික වශයෙන් වැදගත්ය. එය පිහිටා ඇති ප්‍රදේශ කිර්ක්කොනුමි නම් වේ .  රුසියාවේ මහා පීටර් (පීටර් I) රජු   ශාන්ත පිතර්බුර්ගය  ආරක්ෂා කිරීම සඳහා මෙහි හමුදා කඳවුරු පිහිටවීය. ගල්ෆ් ඔෆ් ෆින්ලන්ඩ් නැමති මුහුදු කොටසට පිවිසුම් ලක්ෂයක් වූ නිසා එසේ කලත් රුසියානු අධිරාජ්‍යයෙන් නිදහස ලැබූ පසු ඔවුන්ට (ෆින් වරුන්ට )  නැවතත් එම ප්‍රදේශය අයත්විය .  එහෙත් දෙවන ලෝක යුද්ධය අවසානයේ  1944-1956 දක්වා සෝවියට් දේශය තම නාවික හමුදා බලඝනයක් පිහිටවීම  සඳහා මෙම ප්‍රදේශය ෆින්ලන්තයෙන් කුලියට ගත්තේය .  එහි වැසියන් සියල්ලෝම  ඉවත් කෙරුණි .  සෝවියට් හමුදා ඉවත්වූ පසු එම ප්‍රදේශය වල් බිහිව ගිය අතර ඉන්පසු මිනිසුන් නැති නිසා මේ ප්‍රදේශයේ  දර්ශනීය වනාන්තර ප්‍රදේශයක් බිහි විය.  එහි මූස් නමැති ගෝනුන්ට සමාන විශාල සත්වයන්ද , පිණි මුවන් හා තිත් මුවන්ද විශාල වර්ගයක හාවුන්ද  නොයෙකුත් සංක්‍රමණික පක්ෂින්ද වෙසෙති. සමහර කාල වල දුඹුරු  වලසුන් හා වෘකයන් ද දැකිය හැකිය. බොහෝ ෆින්ලන්ත ජාතිකයන් හා සංචාරකයන්  මෙහි ඇවිදීමට පැමිණෙති .  එසේම කුඩාරම් ගසා වසන්ත කාලයේ රාත්‍රිය ගත කරන අයද බොහෝය .     හිම වැටෙන ශීත සමයේ මේ පෙදෙසේ වෙනස්ම අලංකාර බවක් දැකිය හැකි යයි පැට්‍රිෂියා කීවාය.

අපේ සෆාරියේ කෑම පිළියෙළ කිරීමට දර කපන්නට පැට්‍රීෂියා ආරාධනා කළාය. ෆින්ලන්තයේ මෙවැනි ඇවිදීමට තිබෙන කැලෑ හා සංචාරක අඩවි වල රජයෙන් බාබෙකිව් දැමීමට ස්ථාන සාදාතිබේ .  එසේම දර ගබඩා වක් දෙකක්ද තිබේ .  එහි දැල්වීමට දර ඕනෑ තරම් ඇති අතර දර කැපීමට පොරෝ ද කියත්ද තබා තිබේ .  දර කියතින් ඉක්මනින් කපා දර කොට ගිලටිනයක් වැනි මුවහත් තුඩක තබා තවත් දර පොල්ලකින් ගසා ඒවා කැබැලි කළ හැකිය. ඉතා ඉක්මනින්  දර කපා ගැනීමට පැට්‍රිෂියා ට උදව් කළෙමු.

  

මේ අවට ඇවිදීමට ඉතා සුන්දර පෙදෙසකි. පරිසරයේ සුන්දරත්වය ද  ඉඳහිට ඇසෙන කුරුල්ලෙකුගේ හෝ වෙනයම් සතෙකුගේ හඬද ඇරෙන්නට පරිසරය ඉතා නිශ්චලය. අප දුටුවේ තව එක වෑන් රථයක රාත්‍රියේ කුඩාරමක් තනාගෙන නැවතීමට යන යුවලක් පමණි .  තවත් දෙයක් දැන ගන්නට ලැබුණි. ෆින්ලන්තයේ වැසියෙකුට හෝ සංචාරකයෙකුට හෝ    ඕනෑම අයෙකුට පැය 24ක් එනම් දවසක් ඕනෑම පෞද්ගලික ඉඩමක නතරවීමට අවසර ඇත. සමහර තැන්වල නිවසේ ඉදිරිපස ලියා ඇතිනම් එහිද සිටිය හැකිය.  සමහරු කැබින් විවෘතව තබා ඇත. වසා  ඇති ඒවාට යමට අවසර නැති වුනත් එම ඉඩමේ නැවතී සිටිය හැකිය. බොහෝ  ශීතල කාලවල ,  සෘණ හතළිහකට යන අවස්ථාවක අතරමන් වුවහොත් කියා එම නීතිය පනවන්නට ඇතැයි සිතමි . 

මෙය හඳුන්වන්නේ එව්රිමැන්'ස් රයිට් හෙවත් හැම කෙනෙකුගේම අයිතියක් කියාය .  (Jokamiehenoikeudet)

ඒ පිළිබඳව පහල විස්තරයක් ඇත . 

අප පැට්‍රිෂියා ආහාර පිළියෙළ කරනතුරු ඇවිද්දෙමු .  ඒ අතර රතු පාට දම් (බෙරි)  වර්ගයක් කඩා කෑවෙමු. පැට්‍රිෂියා අපට මස් දමා හැදු බනිසක් කෑමට දුන් අතර නිවසේ අර බෙරි  වලින් සෑදු යුෂ බොන්නට දුනි. ලංකාවේ මෙවැනි සෆාරි එකකදී මිට වඩා හොඳ ආහාර සංග්‍රහයක් ලැබෙන බව නම් කිව යුතුය.      

නමුත් ලංකාවේ සහ කෙන්යාව  වැනි  රටවල සෆාරි වල ,  ජීප් එක විස්සක් තිහක් වනෝද්‍යාන වලට ගොස්  නැවතී බලා  සිටීමට මම කැමති නැත .  එහි ඇත්තේ එක්තරා විධිහක ඝෝෂාකාරී බවකි .  මෙවැනි  හුදෙකලා  තැන් වලට යාම අපි වඩාත් ප්‍රිය කරන්නෙමු. ඉතා ඉක්මනින් අඳුරු වැටුණු   අතර අපි සතුන් බැලීමට ගියෙමු .  

අපිට දුන් දුර දක්නා වලින් ගත මූස් ලා දෙන්නෙකුගේ ඡායාරුප මෙහි ඇත .  තිත් මුවන් දෙන්නෙකුද එතැනම  සිටියහ .  ඒ ඇරෙන්නට වෙන සතුන් නොදුටුවෙමු .  

. 

රාත්‍රිය එළඹ ඇති නිසා එතනින් නික්ම ආවෙමු .  නැවත හෙල්සින්කි එනවිට රාත්‍රී අට පසුව තිබුණි . මේ තියෙන්නේ යුටියුබ් චැනලයට එක කල වීඩියෝ දෙක තුනකි .  

වාහනයේ යන අතරමග . 

පැට්‍රිෂියා දර පලන අයුරු . 

ලොකු හාවෙක් වහනය ඉදිරිපසින් දිව යයි . 

මූස් ලා දෙන්නෙකු දුටු අවස්ථාව . 

  

ස්ලයිඩ් ක්‍රමය මදකට නවතා දැමුවේ පින්තූර හරි හැටි පෙනෙන්නේ නැති බවට පැවසූ නිසාය . 

කොළඹ ගමයා 15/11/2025

ෆින්ලන්තයේ "සෑම මිනිසෙකුගේම අයිතිවාසිකම්" සංකල්පය (ජොකාමියේහෙණෝයිකේඋඩෙට් / Jokamiehenoikeudet)

නිදහස් හා විවෘත ප්‍රවේශය (Access is Free and Open): මූලික මූලධර්මය වන්නේ, ඕනෑම කෙනෙකුට (පදිංචිකරුවෙකුට හෝ සංචාරකයෙකුට) ඉඩම් හිමියාගේ අවසරයකින් හෝ ගාස්තුවකින් තොරව, පෞද්ගලික ඉඩම්වල වුවද, ස්වභාවික පරිසරයේ ගමන් කිරීමට, කඳු නැගීමට, හිම මත ලිස්සා යාමට, පාපැදි පැදීමට සහ තාවකාලිකව නැවතී කඳවුරු බැඳීමට හැකි වීමයි.

තාවකාලික කඳවුරු බැඳීම (Temporary Camping): නීති රීති අනුගමනය කරන තාක් කල්, ඔබට සාමාන්‍යයෙන් පෞද්ගලික ඉඩම්වල තාවකාලිකව (එක් රාත්‍රියක් හෝ සති අන්තයක් වැනි කෙටි කාලයක් සඳහා) කූඩාරමක් ගසා කඳවුරු බැඳීමට අවසර ඇත.

නිශ්ශබ්දතාවය සහ හුදකලාව (Silence and Isolation): පරිසරයට බාධාවක් නොවිය යුතුය. ඔබ පරිසරයට හෝ ඉඩම් හිමියාට හානි කිරීම, හානි සිදු කිරීම හෝ බාධා කිරීම නොකළ යුතුය.

ෆින්ලන්ත ගමන 2 - සුවොමන්ලීනා

ෆින්ලන්ත ගමන 1- හෙල්සින්කිය 

සුවොමන්ලීනා (Suomenlinna) යනු දහටවන ශතවර්ෂයේ ඉදි කරන ලද දූපත් බලකොටුවකි . අප එය නරඹන්න යයි කියා ෆින්ලන්තයේ වසන මගේ සොයුරියගේ දියණි මදාරා කීවාය. "ලොකු මාමා ඒක ලස්සන දුපතක් " ඒ අතරේ දසයා (සඳුන් දසනායක)  ට කතා  කල විටද ඔහුද  "අයියේ සුවොමන්ලීනා මරු යන්න" කියා කීවේය. මේ ලීනා හෝ ලින්නා කියා කියන්නේ මොකද්ද කියා ඔහුගෙන් විමසුවෙමි .  දසයා කිව්වේ ලින්නා කියන්නේ බලකොටුව බවත් , දූපතේ බලකොටුවක් ඇති බවත්ය. බලාගෙන යනවිට අප නතරවී සිටි පෙදෙසේ නමේ අගද  ලින්නා තිබීමෙන් ඒ අසලද බලකොටුවක් තිබුණු බව දැනගතිමි .   සුවොමන්ලීනා වචනයේ තේරුම "පින්ලන්තයේ බලකොටුව" බව ගුගල් අයියා ලියා තිබුණි .  

කලින් දිනයේ හෙල්සින්කි හිදී අපේ ටුවර් ගයිඩ් මහතා අපුරු කතාවක් කීවේය.   සුවොමන්ලීනා යනු මුහුදු බලකොටුවක් බවත් එය දූපත් අටකින් සමන්විත බවත්ය .  දහ අටවන ශත වර්ෂයේදී (1748) ස්වීඩනයේ රජු මේ බලකොටු සාදා ඇත්තේ රුසියානු  අධිරාජ්‍යයෙන් ආරක්ෂා වීමටය .  එක්දාස් අටසිය  ගණන් වල මුල රුසියානුවන් ෆින්ලන්තය ආක්‍රමණය කලද ඔවුන්ට එය යටත් කර ගැනීමට නොහැකි වූයේ සුවොමන්ලීනා බලකොටු නිසා  බව වටහා ගත්හ.  එනිසා 1808 පළමු ෆින්ලන්ත යුද්ධයේදී  ඔවුහු මේ දුපත් වට කර මාස දෙකක බ්ලොකේඩයකින් පසු අත්පත් කරගති.  ඉන්පසු හෙල්සින්කිය නිකම්ම් වගේ රුසියානුන් අතට ගියේය .  රුසියාවේ විසින් ෆින්ලන්තය ග්‍රහණය කර ගත්තේ 1809 දීය. එය ඔවුන් ග්‍රෑන්ඩ් ඩචි ඔෆ් ෆින්ලන්ඩ් යනුවෙන් නම් කර ස්වායත්ත රජයක් පිහිටුවිය.

පළමුවන ලෝක යුද්ධ සමයේ රුසියානුවන්ගේ බෝල්ටික් නාවික හමුදාවේ මුලස්ථානය වූයේ මේ බලකොටුවයි. ලෙනින් ෆින්ලන්ත ස්වයං නිර්ණන අයිතිය පිලි ගැනීමෙන් පසු 1917 දී රුසියානු හමුදා ඉවත් විය.    1991 දී සුවොමන්ලීනා යුනෙස්කෝ ලෝක උරුමයක් ලෙස නම් කරන ලදී . 

හෙල්සින්කි සිට පැය භාගයක  ගමනකින් සුවොමොන්ලිනා ප්‍රධාන දූපතට ගිය හැකිය. එයට විශේෂ ගෙවීමක් නැති අතර සාමාන්‍ය බසයකට හෝ ට්‍රෑම් එකකට ගෙවන ගෙවිමෙන් එහි ගිය හැකිය.   පළමුවෙනි ස්ලයිඩ් එකේ  පින්තුර ඇතුළත් කලෙමි.  නමුත් මේ පින්තුරය දමන්නේ මෙහි ඇති ගෙවල්  බොහොමයක් රුසියානු පන්නයේ ඒවා බව කීමටය.   රුසියාවේ දී මේ ආකාරයේම ලීයෙන් සෑදු නිවාස බොහොමයක් මොස්කව්  වලින් එපිටට වෙන්නට දැකිය හැකිය . 

මෙහි ඇති දහනව වන ශත වර්ෂයේ සාදන ලද රුසියානු ඔර්තොඩොක්ස් පල්ලියේ හැඩය මදක් වෙනස් කොට ෆින්ලන්ත වරුන් අදහන  ලුතරෙන් ආගමට අනුව වෙනස්  කර තිබේ . 

 මේ තිබෙන්නේ මගේ පින්තූර ගොන්නයි. පින්තූර බලා ප්‍රශ්න තිබේ නම් අසන්න .    

 INSERT HERE :****************  

මිට අමතරව එන ගමනේදී ගත් වීඩියෝ දෙකක් මගේ යුටියුබ් චැනලයේ ඇත . 

මේ දිනවල නොයෙකුත් වැඩ නිසා බ්ලොග් පෝස්ට් එක කෙටි කිරීම ගැන කණගාටුයි .  

කොළඹ ගමයා 31/10/2025

මේ ගුගල් වලින් සොයාගත් විස්තරයකි  :  

සුවොමන්ලීනා බලකොටුවේ ඉතිහාසය

(History of the Suomenlinna Fortress)

සුවොමන්ලීනා (Suomenlinna) යනු විශාල හා නාටකාකාර ඉතිහාසයක් ඇති, ජාතීන් තුනක් යටතේ සේවය කර ඇති, සුවිශේෂී ස්ථානයකි.

ස්වීඩන් යුගය (1748–1808): ආරක්ෂක ව්‍යූහයක් ගොඩනැගීම

මෙම බලකොටුව මුලින්ම ස්වීඩන් රාජධානිය විසින් ගොඩනඟන ලද්දේ ව්‍යාප්ත වෙමින් පැවති රුසියානු අධිරාජ්‍යයෙන් ආරක්ෂා වීම සඳහාය. ඉදිකිරීම් කටයුතු 1748 දී හෙල්සින්කි වෙරළට ඔබ්බෙන් වූ දූපත් සමූහයක් මත ආරම්භ විය. එය 18 වන සියවසේදී ස්වීඩන් රාජ්‍යයේ විශාලතම ඉදිකිරීම් ව්‍යාපෘතියක් විය.

 එය මුලින්ම ස්වීඩන් භාෂාවෙන් ස්වේබෝර්ග් (Sveaborg - "ස්වීඩනයේ බලකොටුව") ලෙස හෝ ෆින්ලන්ත භාෂාවෙන් වියාපෝරි (Viapori) ලෙස හැඳින්විණි. එහි සැලසුම ප්‍රංශ හමුදා ඉංජිනේරු වරයෙකු වූ වෝබන්ගේ (Vauban) බලපෑමට ලක් වූ අතර, පාෂාණමය දූපත් වලට අනුවර්තනය වෙමින් විශ්මිත බලකොටුවක් නිර්මාණය විය.

රුසියානු යුගය (1808–1918): යටත් කර ගැනීම සහ ශක්තිමත් කිරීම

 පළමු ෆින්ලන්ත යුද්ධය (1808–1809) අතරතුර, මෙම බලකොටුව රුසියානු හමුදා විසින් වටලනු ලැබූ අතර, මාස දෙකක අවහිරයකින් (blockade) පසුව 1808 දී යටත් විය. මෙම අලාභය නිසා, 1809 දී රුසියාව විසින් ෆින්ලන්තය ඈඳා ගෙන ෆින්ලන්තයේ මහා ආදිපාද ප්‍රදේශය (Grand Duchy of Finland) පිහිටුවන ලදී.

 රුසියානු පාලනය යටතේ, එය තීරණාත්මක හමුදා කඳවුරක් ලෙස පැවති අතර, බෝල්ටික් බලඇණියට මූලස්ථානයක් විය. ක්‍රිමියානු යුද්ධයේදී (1855) ඇංග්ලෝ-ප්‍රංශ බලඇණිවල බෝම්බ ප්‍රහාරයකින් එයට දැඩි හානි සිදුවිය. පසුව රුසියානුවන් බලකොටුව ප්‍රතිසංස්කරණය කර නවීන කාලතුවක්කු වලින් ශක්තිමත් කළහ.

 පළමු ලෝක යුද්ධය සමයේදී, එය රුසියානු අගනුවර වූ ශාන්ත පීටර්ස්බර්ග් ආරක්ෂා කිරීම සඳහා වූ "මහා පීටර්ගේ නාවික බලකොටුව" නම් විශාල ආරක්ෂක පද්ධතියක කොටසක් ලෙස ක්‍රියාත්මක විය.

ෆින්ලන්ත යුගය (1918–වර්තමානය): නිදහස සහ ලෝක උරුමය

 1917 දී ෆින්ලන්තය රුසියාවෙන් නිදහස ප්‍රකාශ කිරීමෙන් පසු, අලුතින් පිහිටුවන ලද ෆින්ලන්ත රාජ්‍යය 1918 දී බලකොටුව භාර ගත්තේය. රටේ නව නිදහස් තත්ත්වය පිළිබිඹු කරමින් එය නිල වශයෙන් සුවොමන්ලීනා ("ෆින්ලන්තයේ මාලිගාව/බලකොටුව") ලෙස නම් කරන ලදී.

දශක ගණනාවක් තිස්සේ ෆින්ලන්ත හමුදා කඳවුරක් ලෙස සේවය කළ මෙහි හමුදා භූමිකාව දෙවන ලෝක යුද්ධයෙන් පසු ක්‍රමයෙන් අඩු විය. 1973 දී, මෙම බලකොටුව සිවිල් පරිපාලනයට පවරා දෙන ලදී.

 හමුදා ගෘහනිර්මාණ ශිල්පයේ කැපී පෙනෙන උදාහරණයක් ලෙස සලකන සුවොමන්ලීනා 1991 දී යුනෙස්කෝ ලෝක උරුම ලැයිස්තුවට ඇතුළත් කරන ලදී. අද වන විට එය ෆින්ලන්තයේ ජනප්‍රියම සංචාරක ආකර්ෂණයක් මෙන්ම හෙල්සින්කි හි නේවාසික ප්‍රදේශයක් ද වේ.